Αρχική Opinions Εκπαίδευση: το μεγάλο θύμα της υποκρισίας

Εκπαίδευση: το μεγάλο θύμα της υποκρισίας

0
Εκπαίδευση: το μεγάλο θύμα της υποκρισίας

Του Δημήτρη Πετσέτα

Μεγάλη συζήτηση έχει ανοίξει για το σύστημα εισαγωγής στις σχολές της τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης και για τα ιδιωτικά πανεπιστήμια. Έχοντας αποκομίσει μία εμπειρία 6+6+4+42=58 ετών από τον χώρο της Εκπαίδευσης, νομίζω ότι έχω το δικαίωμα να καταθέσω τη γνώμη μου.

Το εκπαιδευτικό μας σύστημα πάσχει από την κορφή μέχρι τα νύχια και δεν φταίνε για αυτό οι υποδομές και τα εκπαιδευτικά προγράμματα, φταίνε κυρίως οι άνθρωποι. Φυσικά και δεν είναι τέλειες οι υποδομές και τα προγράμματα, φυσικά και χρειάζονται βελτίωση. Όμως, τον καθοριστικό ρόλο στην εκπαίδευση των παιδιών παίζουν οι άνθρωποι. Όλοι όσοι εμπλέκονται με άμεσο ή έμμεσο τρόπο στην εκπαιδευτική διαδικασία: οι δάσκαλοι, οι καθηγητές, οι υπηρεσιακοί και οι πολιτικοί παράγοντες, οι γονείς και τα ίδια τα παιδιά. Για να πετύχουμε έναν στόχο, πρέπει πρώτα να ξέρουμε ποιος είναι αυτός. Να έχουμε καταλάβει για ποιον λόγο στέλνουμε τα παιδιά στο σχολείο και να έχουμε συμφωνήσει στις βασικές μας επιδιώξεις.

Το σχολείο ετοιμάζει τους αυριανούς πολίτες, τους ανθρώπους που πρέπει να κερδίσουν τη ζωή, που πρέπει να είναι χρήσιμοι για τους εαυτούς τους, για τις οικογένειές τους και για ολόκληρη την κοινωνία. Όμως, για να συμβεί αυτό, πρέπει να πείσουμε τα παιδιά και να τα εμπνεύσουμε με τις πράξεις μας και όχι με παχιές κουβέντες. Τι κάνουμε από όλα αυτά; Τίποτα ή σχεδόν τίποτα, είναι η απάντησή μου στο ερώτημα.
Πόσο χρόνο και πόση φροντίδα αφιερώνουν οι γονείς στα παιδιά τους, όταν αυτά βρίσκονται ακόμα στις προσχολικές ηλικίες; Πόση επαφή με την πραγματικότητα και με τις δυσκολίες της καθημερινότητας έχουν τα παιδιά που πηγαίνουν στο Δημοτικό Σχολείο, στο Γυμνάσιο και στο Λύκειο, ακόμα και στο Πανεπιστήμιο; Πόσο έχουν συνειδητοποιήσει ότι πρέπει να επενδύσουν στη γνώση, να αναπτύξουν πρωτοβουλίες, να καλλιεργήσουν τις δεξιότητες;

Μιλώντας πριν από 25 χρόνια με τον υπουργό Παιδείας, τον μακαρίτη Γεράσιμο Αρσένη, είχα πει ότι η εκπαιδευτική μεταρρύθμιση πρέπει να ξεκινήσει από το Νηπιαγωγείο για να έχει αποτέλεσμα. Πιστεύω ακράδαντα ότι καμία μεταρρύθμιση δεν πρόκειται να πετύχει αν δεν αλλάξουμε νοοτροπία, αν δεν δουλέψουμε όλοι με πρόγραμμα και με μεράκι. Όσο θα ενδιαφερόμαστε για τους βαθμούς και όχι για την πραγματική γνώση, όσο θα προσπαθούμε να τυποποιήσουμε τις διδακτικές μεθόδους και θα υποτιμούμε την αξία της κριτικής σκέψης και της πρωτοβουλίας, το αποτέλεσμα δεν πρόκειται να αλλάξει και να βελτιωθεί.

Το σύστημα των πανελλαδικών εξετάσεων μπορεί να είναι αδιάβλητο, αλλά δεν είναι δίκαιο. Φυσικά και πρέπει να υπάρχουν αδιάβλητες εξετάσεις, αλλά δεν είναι καθόλου σωστό να κρίνονται όλα σε τέσσερα τρίωρα διαγωνίσματα. Είμαστε όμως έτοιμοι να αλλάξουμε τα κριτήρια και να πάμε στους βαθμούς των απολυτηρίων; Δεν είμαστε και ούτε πρόκειται να είμαστε ποτέ… Αυτή είναι η δική μου απάντηση και είμαι βέβαιος ότι συμφωνούν όλοι, όσοι γνωρίζουν τον τρόπο με τον οποίο αξιολογούνται οι μαθητές στα σχολεία και τις παθογένειες που υπάρχουν σε ολόκληρη την ελληνική κοινωνία.

Κανένας νόμος και κανένας νομοθέτης δεν μπορεί να λύσει το πρόβλημα, όταν έχει απέναντι μία κοινωνία που είναι μαλωμένη με την αλήθεια, μία κοινωνία που μιλάει για αξιοκρατία αλλά δεν πιστεύει σε αυτή. Για να βρούμε τον δρόμο, τον σωστό δρόμο, πρέπει πρώτα να πούμε αλήθειες και να γίνουμε δυσάρεστοι. Να βάλουμε φίλτρα και να διαχωρίσουμε εγκαίρως αυτούς που θέλουν και μπορούν να φοιτήσουν με επιτυχία στην τριτοβάθμια εκπαίδευση από αυτούς που δεν θέλουν ή δεν μπορούν. Η αγορά και η κοινωνία χρειάζονται τεχνίτες, χρειάζονται εξειδικευμένο προσωπικό σε κάθε τομέα, δεν χρειάζονται άχρηστα πτυχία και πτυχιούχους που διανέμουν φαγητά και καφέδες. Τουλάχιστον οι μισοί από τους αποφοίτους Λυκείου δεν έπρεπε να φτάνουν ως εκεί, έπρεπε να έχουν πάρει άλλους δρόμους πολύ νωρίτερα. Θα ήταν καλύτερα για αυτούς, για τις οικογένειές τους, για ολόκληρη την κοινωνία και για την Εθνική Οικονομία.

Άφησα για το τέλος το θέμα των ιδιωτικών πανεπιστημίων. Ακούω συνθήματα, διαβάζω πύρινους λόγους και βλέπω την αναταραχή που υπάρχει σχετικά με αυτά. Κάτι για τη νοοτροπία και για την άρνηση της αλήθειας ανέφερα νωρίτερα. Το επαναλαμβάνω λοιπόν και, για να βοηθήσω όσους θέλουν να καταλάβουν, θα πω ότι ιδιωτικά πανεπιστήμια υπάρχουν και σήμερα, ο δρόμος είναι ανοιχτός για όσους θέλουν και μπορούν να σπουδάσουν σε αυτά. Η διαφορά είναι ότι δεν υπάρχουν στην Ελλάδα και πρέπει να φύγουν στο εξωτερικό, ζημιώνοντας την Εθνική Οικονομία σε χρήμα και σε κάποιες θέσεις εργασίας. Αυτοί που έμαθαν να λαϊκίζουν και συνήθισαν να κρύβονται πίσω από το δάχτυλό τους, θα συνεχίσουν να κάνουν αυτό που ξέρουν. Δεν έχω επιχειρήματα ικανά να τους μεταπείσουν, οι κουφοί δεν ακούνε ποτέ και κανέναν.